İktisadi İşbirliği ve Gelişme Teşkilatı (OECD) Eğitim Direktörlüğü tarafından 2007-2010 yılları arasında tamamlanmış olan ‘İş İçin Öğrenmek’ başlıklı proje kapsamında Milli Eğitim Bakanlığı tarafından İzmir Çeşme’de bir konferans düzenlendi. Konferansa, MEB, OECD, Avrupa Eğitim Vakfı, işçi ve işveren örgütleri, Üniversiteler ve STK temsilcileri katıldı.

 

28-29 Nisan tarihlerinde gerçekleştirilen ve Milli Eğitim Bakanı Nimet Çubukçu’nun açılış konuşmasını yaptığı konferansta, Bakanlığın Dış İlişkiler Genel Müdürü Ünal Gündoğan, OECD Eğitim Direktörlüğü Temsilcisi Deborah Roseveare, OECD Eğitim Direktörlüğü İş İçin Öğrenmek kitabı ortak yazarı Kathrin HOECKEL, Avrupa Eğitim Vakfı Temsilcisi Lida Kita, Bahçeşehir Üniversitesi MYO Müdürü Azize Gökmen ile MESS Eğitim Vakfı Genel Müdürü Dr. Necdet Kenar birer sunum gerçekleştirdi.  

 

Bakan Çubukçu, istihdam-eğitim ilişkisinin sağlanması yönünde çalıştıklarını belirttiği açılış konuşmasında, OECD'nin 2007 yılında başlattığı ve ülkelere yardımcı olmak amacıyla hayata geçirdiği ''İş İçin Öğrenmek Projesi''nin çalışmalarına büyük bir ivme kazandırdığını ifade etti. Sürdürülebilir kalkınma ve rekabetin temel koşulunun mesleki ve teknik eğitimde olduğunu vurgulayan Bakan Çubukçu, “'Nitelikli insan gücünün geliştirilmesi ülkemizin en önemli ve en öncelikli maddelerinden biridir. Geçtiğimiz dönemde ekonomi ve iş gücü piyasasının beklentilerine yönelik mesleki ve teknik eğitimde ciddi bir dönüşüm başlatılmıştır. Fakat belli bir düzeyde yetişmiş ve yeterli sayıdaki belgeli insan gücüne ulaşılamamasının sıkıntı yaşattığının farkındayız” dedi. Ekonomide ve teknolojide Türkiye’nin hızla gelişmekte olduğunu söyleyen Bakan Çubukçu, kalkınmanın en temel araçlarından birinin de mesleki eğitim olduğunu, yapılan çalışmaların en kısa sürede meyvesini vereceğine inandığını dile getirdi.

 

OECD İş İçin Öğrenmek Projesi raporunu hazırlayan yazarlardan Kathrin Hoeckel ise, mesleki eğitim ve öğretimin genç insanları işe hazırlamada, yetişkinlerin becerilerini geliştirmede ve ekonominin işgücü piyasası ihtiyaçlarını karşılamada önemli bir rol oynayabileceğinin altını çizdi. Hoeckel, bu önemli role rağmen, mesleki eğitim ve öğretimin tuhaf bir şekilde ihmal edildiğini söyleyerek, “meslek eğitimi, politika görüşmelerinde dışlanmış, genel akademik eğitim ve öğrencileri üniversiteye hazırlayan okullara gösterilen önemin gölgesinde bırakılmıştır. Çoğu kez, öğrenciler ve halk tarafından düşük statüde görülmektedir. Sonuç olarak, karşılaştırmalı politika incelemesi gelişmemiş ve özellikle ülkeler arası güvenilir ve karşılaştırılabilir göstergeler de dahil olmak üzere mevcut veriler oldukça sınırlı kalmıştır. Bununla birlikte, mesleki eğitimde işyeri tecrübesi oldukça önemlidir ve bu alandaki çalışmalarda işverenlere çok iş düşmektedir” dedi.

MESS Eğitim Vakfı Genel Müdürü Dr. Necdet Kenar, MESS ve MEV’in tanıtımıyla başladığı “İş İçin Öğrenme: Sendika Örneği” adlı sunumunda mesleki eğitim alanında yapılan çalışmaları anlattı. MESS Eğitim Vakfı olarak işletmelerde çalışan personele yönelik verilen eğitimlerin yanı sıra gerçekleştirilen MESS ve Türk Metal’in ortak eğitim projesinin ILO endüstriyel ilişkilerde ‘en iyi uygulama örneği’ olarak tanımladığını söyledi.

 

MESS’in otomotiv ve metal sektöründe meslek standartları ve yeterliklerini de hazırladığını belirten Dr. Kenar, MESS’in mesleki eğitime yatırımlarının devam ettiğini; Türk Metal ile birlikte sınav ve belgelendirme şirketi yanı sıra mesleki eğitim şirketi kurulacağının müjdesini verdi.

 

Mesleki eğitimde sendika, işveren ve Milli Eğitim Bakanlığı’nın işbirliğinin yetersiz kaldığını vurgulayan Dr. Kenar, hazırlanan OECD raporunun da bu konuda öğretici olduğunu söyledi. Raporda, tüm mesleki eğitim ve öğretim sistemlerinin işyeri eğitiminden tam fayda sağlaması gerektiğinin belirtildiğini söyleyen Kenar, sözlerini şöyle sürdürdü:

 

“İşyeri eğitiminin yararları işyerinin kalitesine bağlıdır. Kalite kontrolünün olmadığı durumda gençler için iş yeri eğitimi, fırsat niteliğini yitirerek ucuz iş gücüne dönüşür ya da gayet dar ve o şirket bazlı becerilerle sınırlı kalır. İşyeri eğitiminin hem endüstriden hem de öğrencilerden yeterli ilgi ve desteği alması gerekir. Bunun anlamı işverenlerin eğitim mekanı sunmaları için yeterince teşvik edilmesidir. Ülkeler, doğrudan sübvansiyon, özel vergi indirimi gibi eğitim yükünü paylaştırmak için çok çeşitli teşvikler kullanmaktadır”.

 

Alt yapısı hazırlanmadan çıkarılan yasalarla getirilen zorlama ve yasaklarla ilerlemenin sağlanamayacağını sözlerine ekleyen Kenar, “6111 sayılı Torba Yasa ile en az 10 işçi çalıştıran işletmelerin eğitim birimi kurması isteniyor. Bu sayı 2001 öncesinde 50 iken önce 20’ye ve Torba Yasa’yla 10’a inmesi işletmeleri zorlayacak bir durumdur. Yasaya uymayan işletmeler ise, beceri eğitimi yaptırması gereken her öğrenci için eğitim süresince her ay asgari ücretin 2/3'ü kadar para cezası ödemek zorunda kalacaklar” dedi.

 

Alt yapısı hazırlanmadan çıkarılan yasaların, uygulama ve denetim imkânlarının zorluğuna dikkat çeken Kenar, bu durumun yasalara ve kurallara uymama alışkanlığına yol açtığını belirterek, işyeri eğitiminin yaygınlaştırılması konusunda OECD’nin işverenin özendirilmesi önerisinin Türkiye’de de kabul görmesi gerekir” diyerek konuşmasını bitirdi.  

 

Kongrede 4 farklı çalıştay da gerçekleştirildi. Çeşitli konuların tartışıldığı çalıştaylarda ‘Türkiye’de İş için Öğrenmek’ konulu panel meslek okulları ve sendikalar tarafından yoğun ilgi gördü. MEV Genel Müdürü Dr. Necdet Kenar, MESS Eğitim Uzmanı Aytek Durak ve MEV İzmir Temsilcisi İpek Ervin’in de yer aldığı çalıştayda meslek okullarının sorunları üzerinde duruldu.